Straathoekwerk is als werkvorm niet nieuw. Het is in Arnhem ontstaan eind jaren ’90 (onder de Geuzennaam “Rijn-Side”) om met mensen te werken die niet (meer) bereikt werden door de reguliere hulpverlening. En hoewel de werkvorm al vele jaren bestaat, blijft het een werkwijze die voor velen tot de verbeelding spreekt. Wat is straathoekwerk? Met wie werken straathoekwerkers? En waarom?
De methodiek van straathoekwerk is een outreachende werkwijze waarbij hulpverleners direct contact zoeken met moeilijk bereikbare doelgroepen op straat en in hun leefomgeving. Kernprincipes zijn relatieopbouw, actieve benadering en het fungeren als “brug” naar reguliere hulpverlening. Dit vereist flexibiliteit en het opbouwen van een vertrouwensband, met als doel de zelfredzaamheid en het welzijn van de doelgroep te bevorderen.
Kernpunten van de methodiek Straathoekwerk:
- Outreachend en proactief: De hulpverlener gaat actief op zoek naar de doelgroep, in plaats van te wachten tot deze zelf hulp zoekt.
- Relatieopbouw: Centraal staat het opbouwen van een oprechte en onvoorwaardelijke vertrouwensband met de doelgroep, wat essentieel is voor het contact.
- Brugfunctie: Straathoekwerkers verbinden de doelgroep met reguliere hulpverleningsinstanties, voorzieningen, werk en scholing.
- Flexibiliteit en opportunisme: Het werk vraagt om flexibele werktijden en -locaties en om de mogelijkheid om in te spelen op de situatie, bijvoorbeeld door langer bij iemand te blijven.
- Doelgericht: Hoewel het contact veel tijd vraagt, werkt de Straathoekwerker doelgericht aan het verbeteren van de kwaliteit van leven van de doelgroep.
- Samenwerking en signalering: Er wordt samengewerkt met de doelgroep en hun omgeving, waarbij signalen van de straat worden gedeeld met relevante partners.
- Methodische ondersteuning: Collega’s en ondersteuning vanuit de organisatie zijn belangrijk voor reflectie, bijsturing en het bewaken van de grenzen van het werk.
De kernprincipes en werkwijze omvatten:
- Outreachend werken: De professional gaat zelf naar de leefwereld van de doelgroep toe (op straat, in parken, etc.) in plaats van te wachten tot men zich meldt bij een instantie.
- Waardegedreven karakter: Het werk is gebaseerd op diepgewortelde ethische waarden zoals solidariteit, medemenselijkheid, en onvoorwaardelijke beschikbaarheid. De autonomie van de doelgroep staat hierbij centraal.
- Ecologisch handelen: De straathoekwerker richt zich op de persoon in relatie tot diens omgeving (familie, buurt, maatschappelijke voorzieningen) en probeert verbindingen te herstellen en te bevorderen.
- Methodisch en doelgericht handelen: De aanpak is gestructureerd, met van tevoren geplande stappen om specifieke doelen te bereiken, zoals het verbeteren van de kwaliteit van leven en het realiseren van sociale grondrechten.
- Relationeel werken: Het opbouwen van een vertrouwensband met de doelgroep is essentieel. Wederkerigheid (geven en nemen) is een belangrijke competentie hierin.
- Structurele verandering: Naast individuele hulpverlening (coaching, doorverwijzing), ijveren straathoekwerkers ook voor sociale rechtvaardigheid door beleid te beïnvloeden en uitsluiting tegen te gaan.
- Flexibiliteit en sensitiviteit: De werkers moeten kunnen omgaan met conflicten, initiatief tonen en flexibel inspelen op de specifieke, vaak meervoudige, problemen van de doelgroep.
Toepassingsgebied
Straathoekwerk Arnhem is gericht op mensen die sociaal uitgesloten zijn, zoals jongeren, dak- en thuislozen, verslaafden en mensen met verward gedrag. De Straathoekwerkers (hulpverleners) zijn actief in de omgeving waar de doelgroep zich bevindt, zoals parken, pleintjes, cafés en soms ook online. Daarnaast zijn we aanspreekbaar in het leefmilieu van mensen.
Vanuit welke visie werkt Straathoekwerk Arnhem?
Straathoekwerk Arnhem werkt vanuit een duidelijke visie: iedereen heeft recht op een menswaardig bestaan. Ongeacht geslacht, leeftijd, afkomst, religie… Het is onvoorwaardelijk. Met iedereen bedoelt het straathoekwerk écht iedereen. Dat menswaardig bestaan hoef je niet te verdienen. Nee, je hebt er recht op omdat je een mens bent. Dat je mens bent, maakt dat je onvoorwaardelijk recht hebt op een menswaardig bestaan.
We leggen contact, luisteren, bouwen een vertrouwensrelatie op en zetten samen met mensen stapjes om hun kwaliteit van leven te verbeteren.
